مهارت‌های فضای مجازی

حفظ حریم شخصی در فضای مجازی

یکی از مهم‌ترین و ضروری‌ترین مهارت‌ها در فضای مجازی، حفظ حریم شخصی است. دانش حریم شخصی در فضای مجازی به این معنی ا‌ست که بچه‌ها بدانند چه مواردی را می‌توانند در این محیط با دیگران به اشتراک بگذارند یا تا چه حد باید در حریم دیگران شریک شوند. در صورتی که کودکان و نوجوانان قبل از استفاده از فضای مجازی با مهارت حفظ حریم شخصی آشنا نشده باشند، این احتمال وجود دارد که نادانسته اطلاعات‌شان را در اختیار دیگران قرار دهند، بی‌آن که بدانند افرادی می‌توانند از این اطلاعات سوءاستفاده کنند. حریم شخصی نه تنها برای کودکان و نوجوانان که برای هر کاربری در فضای مجازی، مسئله‌ای مهم است. بسیاری از بزرگسالان نیز بدون آگاهی اطلاعات شخصی خود را در فضای مجازی منتشر می‌کنند.

برای آموزش حریم شخصی در فضای مجازی به فرزندتان، می‌توانید از این سوال‌های ساده شروع کنید که اگر در خیابان غریبه‌ای از تو نام و نام‌خانوادگی و نشانی محل سکونت و یا شماره تماست را بخواهد، چه می‌کنی؟ آیا حاضری اطلاعاتی از این دست را در اختیار یک غریبه قرار دهی؟ اگر آن غریبه عکسی از آلبوم خانوادگی‌ات بخواهد، آن عکس را به او خواهی داد؟ وقتی بچه‌ها بدانند فضای مجازی هم قوانینی مشابه دنیای واقعی دارد، راحت‌تر می‌توانند حفظ حریم شخصی را درک  کنند. مثال‌های ملموس به آن‌ها کمک می‌کند ذهنیت شفاف‌تری پیدا کنند.

شبکه‌های اجتماعی اغلب بستر مناسبی برای افرادی هستند که قصدشان نقض و ورود به حریم شخصی دیگران است. کاربران با این تصور که هر فردی در شبکه اجتماعی، همان کسی است که عکس پروفایل حساب کاربری‌اش نشان می‌دهد، به دیگران اعتماد کرده و بعد از مدتی اطلاعات شخصی خود را با آنان به اشتراک می‌گذارند و زمینه را برای سوءاستفاده‌ی افراد فراهم می‌کنند. ترساندن فرزندان اما راه‌حل درستی نیست. شرح دادن حوادث مربوط به سرقت اطلاعات تنها به تشویش و اضطراب آنان منجر می‌شود. منع کردن آن‌ها از ورود به فضای مجازی هم در واقع پاک کردن صورت مسئله است. راه‌حل صحیح، افزایش آگاهی آنان نسبت به حریم شخصی است. در کنار آموزش مهارت‌‌های فضای مجازی، رابطه‌ی دوستانه با فرزند نیز در کاهش خطرات احتمالی اهمیت دارد. وقتی رابطه‌ی والدین با فرزندشان دوستانه باشد و فرزند بتواند در فضایی صمیمانه مشکلش را با خانواده در میان بگذارد و مطمئن باشد از حمایت خانواده برخوردار است، زودتر مشکلش را مطرح کرده و تمام اعضای خانواده قبل از آن‌که دیر شود، برای حل آن چاره‌جویی می‌کنند.

به‌جز شبکه‌های اجتماعی که اغلب اطلاعات در آن به سرعت منتشر و پخش می‌شود، حفظ حریم شخصی در بازی‌ها و برنامه‌ها نیز اهمیت دارد. جواب ندادن به سؤال‌های غیرمرتبط با بازی، بازی نکردن با افراد بی‌ادب و به اشتراک نگذاشتن رمز ورود یا هرگونه اطلاعات شخصی، از قواعدی است که لازم است در بازی‌های آنلاین رعایت شود. تنظیمات حریم خصوصی در بازی‌ها، این امکان را فراهم می‌کند که دسترسی افراد مسدود شده و روش‌های گفتگوی بازیکن را با کاربران دیگر محدود کنند.

لازم است که والدین با مصادیق نقض حریم خصوصی در شبکه‌های اجتماعی که در قانون (به ویژه قانون جرائم رایانه‌ای) جرم‌انگاری شده، آشنا شوند تا در صورت مواجهه با این موارد بتوانند از طریق قانونی این موضوع را پیگیری کنند. این مصادیق به شرح زیر است:

۱. دسترسی غیرمجاز به داده‌های رایانه‌ای یا مخابراتی نظیر هک ایمیل یا حساب کاربری اشخاص.

۲. شنود غیرمجاز محتوای در حال انتقال در سیستم‌های رایانه‌ای یا مخابراتی نظیر استفاده از نرم‌افزارهای شنود چت‌های اینترنتی.

۳. دسترسی غیرمجاز به داده‌های سری در حال انتقال در سیستم‌های رایانه‌ای یا مخابراتی یا حامل‌های داده یا تحصیل و شنود آن.

۴. در دسترس قرار دادن داده‎های سری در حال انتقال در سیستم‌های رایانه‌ای یا مخابراتی یا حامل‌های داده برای اشخاص فاقد صلاحیت.

۵. نقض تدابیر امنیتی سیستم‌های رایانه‌ای یا مخابراتی به قصد دسترسی به داده‌های سری در حال انتقال در سیستم‌های رایانه‌ای یا مخابراتی یا حامل‌های داده.

۶. حذف یا تخریب یا مختل یا غیرقابل‌پردازش کردن داده‌های دیگری از سیستم‌های رایانه‌ای یا مخابراتی یا حامل‌های داده به‌طور غیرمجاز.

۷. از کار انداختن یا مختل کردن سیستم‌های رایانه‌ای یا مخابراتی به‌طور غیرمجاز نظیر غیرفعال سازی پایگاه‌داده، تارنماها و ممانعت از دسترسی اشخاص به پایگاه‌های اینترنتی شخصی.

۸. ممانعت از دسترسی اشخاص مجاز به داده‌ها یا سیستم‌های رایانه‌ای یا مخابراتی به‌طور غیرمجاز.

۹. ربودن داده‌های متعلق به دیگری به‌طور غیرمجاز.

۱۰. هتک حیثیت از طریق انتشار یافتن صوت و فیلم تحریف‌شده دیگری به‌وسیله سیستم‌های رایانه‌ای یا مخابراتی.

۱۱. نشر اکاذیب از طریق سیستم‌های رایانه‌ای یا مخابراتی به قصد اضرار به غیر یا تشویش اذهان عمومی.

۱۲. فروش یا انتشار یافتن یا در دسترس قرار دادن گذرواژه یا هر داده‎ای که امکان دسترسی غیرمجاز به داده‎ها یا سیستم‎های رایانه‎ای یا مخابراتی متعلق به دیگری را فراهم می‎کند.

۱۳. آموزش نحوه ارتکاب جرائم دسترسی غیرمجاز، شنود غیرمجاز، جاسوسی رایانه‌ای و تخریب و اخلال در داده‌ها یا سیستم‌های رایانه‌ای و مخابراتی.

ارسال نظر

تین تاک